EN
Wildkamperen in Europa blijft voor de meeste landen verboden, tenzij je toestemming hebt van de eigenaar of gebruikmaakt van specifieke uitzonderingen. Schotland staat kamperen op openbaar land toe met het right to roam principe (het recht om vrij door de natuur te trekken), terwijl Frankrijk in berggebieden een korte nacht bivak gedoogt. Duitsland, Italië en Kroatië hanteren over het algemeen een streng verbod met lokale uitzonderingen. Wil je boetes vermijden en toch comfortabel kamperen? Ontdek hieronder welke regels per land gelden.
Wat betekent wildkamperen precies
Wildkamperen houdt in dat je overnacht in een tent, bivakzak of slaapzak op een plek die niet is aangewezen als camping. In bijna alle Europese landen is dit zonder toestemming van de grondeigenaar niet toegestaan. Enkele landen maken uitzonderingen voor noodbivaks. Je mag dan maximaal één nacht blijven op een afgelegen plek, ver van bewoonde gebieden.
Wanneer je wildkampeert moet je rekening houden met lokale regels. Deze verschillen per regio, per provincie of per gemeente. Apps zoals Park4Night en iOverlander helpen je bij het vinden van geschikte plekken, maar controleer altijd of kamperen daar ook echt is toegestaan.
‘ Deze wet geeft je het recht om vrijwel overal te kamperen op onbebouwd land, mits je discreet te werk gaat. ’
Schotland biedt de meeste vrijheid
Schotland vormt een uitzondering binnen Europa met de Scottish Outdoor Access Code. Deze wet geeft je het recht om vrijwel overal te kamperen op onbebouwd land, mits je discreet te werk gaat. Je mag je tent opzetten voor maximaal twee of drie nachten op dezelfde plek. Blijf wel uit de buurt van privétuinen, landbouwgrond met gewassen en gebouwen.
De Highlands zijn bij reizigers populair voor wildkamperen. Het gebied rond Fort William en Loch Lomond trekt veel bezoekers. Let op dat in sommige delen van Loch Lomond specifieke campingzones gelden tussen maart en september. Buiten deze zones kan je een boete krijgen tot 500 euro.
Wat moet je weten over wildkamperen in Engeland en Wales
In Engeland en Wales geldt de Scottish Outdoor Access Code niet. Wildkamperen is er verboden zonder toestemming van de grondeigenaar. Sommige nationale parken zoals Dartmoor stonden tot voor kort beperkt bivakkeren toe, maar dit verandert regelmatig door rechtszaken. Vraag vooraf altijd toestemming als je hier wilt kamperen.
Frankrijk gedoogt bivak in de bergen
In Frankrijk mag je in principe niet wildkamperen. Toch bestaat er een gedoogbeleid voor korte bivaks in berggebieden boven 2500 meter. Dit betekent dat je na 19.00 uur je tent mag opzetten en voor 09.00 uur weer moet vertrekken. Je kampeerplaats moet minimaal één uur lopen van een openbare weg liggen.
Dit gedoogbeleid geldt vooral in de Pyreneeën, de Alpen en in sommige nationale parken zoals Parc National de la Vanoise. In beschermde natuurgebieden blijft wildkamperen volledig verboden. Boetes variëren tussen 135 en 1500 euro, afhankelijk van de regio en de mate van overtreding.
- Bivakkeer tussen zonsondergang en zonsopkomst
- Blijf minimaal één uur lopen van wegen en parkeerplaatsen
- Vermijd nationale parken en kustgebieden
- Houd je aan het Leave No Trace principe
Duitsland kent regionale verschillen
Duitsland heeft geen landelijke wetgeving over wildkamperen. Elke deelstaat bepaalt zelf de regels. Over het algemeen is wildkamperen verboden, maar noodbivaks worden in sommige regio’s gedoogd. Dit geldt vooral in de Beierse Alpen en andere afgelegen berggebieden.
Nationale parken en natuurreservaten verbieden wildkamperen streng. Boswachters controleren regelmatig, vooral in populaire gebieden. Boetes lopen uiteen van 5 tot 500 euro. Wil je legaal kamperen? Vraag dan toestemming aan lokale boeren. Veel grondeigenaren staan toe dat je op hun land kampeert, soms gratis of tegen een kleine vergoeding.
‘ Controles zijn streng en boetes variëren tussen 100 en 500 euro. ’
Italië staat bivak beperkt toe
In Italië geldt een algemeen verbod op wildkamperen. Sommige regio’s zoals Trentino staan noodbivaks toe buiten beschermde gebieden, mits je toestemming hebt. Dit betekent dat je één nacht mag blijven op een afgelegen plek zonder voorzieningen.
In de Dolomieten is wildkamperen volledig verboden. Controles zijn streng en boetes variëren tussen 100 en 500 euro. Trek je liever door Toscane of Umbrië? Informeer dan bij lokale boeren of je op hun land mag kamperen. Veel eigenaren zijn bereid om reizigers te helpen, vooral als je respect toont voor hun grond.
Kroatië handhaaft streng verbod met uitzonderingen
Kroatië verbiedt wildkamperen officieel in het hele land. In de praktijk wordt discreet bivakkeren op afgelegen plekken soms gedoogd. Langs de kust en in nationale parken zoals Plitvice controleert de politie actief. Boetes kunnen hoog oplopen, vooral in toeristische gebieden.
Wil je toch buiten een camping slapen? Zoek dan naar officiële bivakzones of vraag toestemming aan lokale bewoners. Sommige eilanden en afgelegen gebieden in het binnenland zijn soepeler, maar garanties zijn er niet.
Scandinavië biedt het allemansrecht
Zweden en Noorwegen kennen het allemansrecht, ook wel Allemansrätten genoemd. Dit recht geeft iedereen de vrijheid om te kamperen in de natuur, zolang je de omgeving respecteert. Je mag één tot twee nachten kamperen op onbebouwd land, zolang je minimaal 150 meter van huizen blijft en geen schade aanricht aan de natuur.
Lapland is bij reizigers favoriet voor wildkamperen. Ook de Noorse fjorden trekken veel bezoekers. Let op dat privéland in sommige delen van de Lofoten uitgezonderd is. Respecteer altijd de lokale natuur, neem je afval mee en maak geen vuur tijdens droge periodes.
‘ Park4Night en Campercontact bieden gebruikerservaringen, maar deze vervangen geen officiële bronnen. ’
Tips om veilig en legaal te kamperen
Check vooraf altijd de lokale regels via officiële websites of apps. Park4Night en Campercontact bieden gebruikerservaringen, maar deze vervangen geen officiële bronnen. Download de regelgeving van nationale parken of regionale overheden in de taal van het land dat je bezoekt.
Kies voor bivakzones als die beschikbaar zijn. Landen zoals Zwitserland hebben meer dan 50 officiële bivakplekken zonder voorzieningen waar je legaal mag overnachten. Dit voorkomt boetes en geeft zekerheid. Vermijd kamperen in beschermde natuurgebieden, in de buurt van bewoning en langs drukke wegen.
Wil je zeker zijn van een plek? Vraag dan toestemming aan grondeigenaren. Boeren en particulieren zijn vaak bereid om je te helpen als je vriendelijk en respectvol bent. Bied aan om een kleine vergoeding te betalen of help mee met kleine klusjes.
Alternatieven voor wildkamperen
Als wildkamperen niet mogelijk is, bieden ACSI-campings een betaalbaar alternatief. Deze kleinschalige campings zijn verspreid door heel Europa en kosten buiten het hoogseizoen vaak minder dan 20 euro per nacht. Ze liggen vaak op mooie plekken met basale voorzieningen.
Veel landen beschikken ook over officiële camperplaatsen en parkeerplekken waar overnachten is toegestaan. In Spanje heten deze áreas de autocaravanas. Frankrijk heeft aires de camping car. Deze plekken zijn vaak gratis of kosten een paar euro. Ze bieden meer zekerheid dan wildkamperen.
Op de website van Traveler Tips vind je uitgebreide informatie over campings, routeplanning en lokale regelgeving. Ontdek handige tips voor het plannen van je roadtrip en lees meer over de mooiste bestemmingen in Europa.
Veel gestelde vragen
In Europa is wildkamperen in principe alleen echt legaal in Zweden en Noorwegen (Allemansrätten/Allemansretten) en in Schotland via de Scottish Outdoor Access Code, waar je doorgaans 1–2 nachten mag blijven, op voldoende afstand van huizen en buiten beschermde natuur- en privéterreinen. In landen als Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje, Portugal, Polen en Oostenrijk is wildkamperen in de regel verboden, maar wordt een enkelvoudig noodbivak of een discrete overnachting soms gedoogd, vooral in berggebieden en buiten nationale parken. Vaak gelden aanvullende regels: maximale verblijfsduur (meestal 1 nacht), minimaal 150 m afstand tot bebouwing, geen kampvuur, geen groepen en geen zichtbare opstelling overdag. Controleer altijd regionale regelgeving en vraag toestemming van de grondeigenaar of lokale autoriteiten als je twijfelt.
Controleer altijd eerst de officiële websites van overheden en natuurbeheerorganisaties (bijv. nationale parken, bosbeheer, toerismebureaus) van de landen en regio’s die je wilt bezoeken. Gebruik daarnaast gespecialiseerde apps en platforms zoals Park4Night, iOverlander, Campercontact of Wildkamperen.be, maar verifieer de info steeds met een officiële bron. Zoek in de lokale taal op termen als “wild camping regulations”, “bivouac”, “Allemansrätten/Allemansretten” of de naam van het nationaal park met “overnachten”. Vraag ter plekke extra bevestiging bij lokale VVV-kantoren, rangerstations of landeigenaren om recente wijzigingen en lokale uitzonderingen te achterhalen.
Ja, zelfs in landen waar wildkamperen (vrij) is toegestaan, gelden vaak beperkingen zoals minimale afstand tot huizen of dorpen, een maximumaantal nachten (bijvoorbeeld 1–2 nachten) en verbod in beschermde natuurgebieden of nationale parken. Open vuur is vaak aan extra regels gebonden of tijdelijk helemaal verboden, vooral in droge periodes. Er kunnen ook lokale of regionale uitzonderingen zijn, bijvoorbeeld strengere regels aan de kust, in populaire toeristengebieden of specifieke provincies/regio’s. Controleer daarom altijd de actuele lokale regelgeving en eventuele benodigde permits voordat je je tent opzet.
De boetes voor illegaal wildkamperen in Europese landen variëren grofweg van circa €5 tot meer dan €1500, afhankelijk van land, regio en ernst (bijvoorbeeld in beschermde natuurgebieden of bij herhaling). Naast geldboetes kunnen ook uitzetting door politie of boswachter, inbeslagname van materiaal of een officiële waarschuwing voorkomen, vooral in landen met strenge landelijke verboden zoals Spanje, Frankrijk en delen van Duitsland en Italië. In landen met een gedoog- of toegangssysteem (zoals Zweden, Noorwegen en Schotland) blijven sancties meestal beperkt tot lage boetes of waarschuwingen, zolang je de lokale regels en natuur respecteert. In toeristische hotspots, kustzones en nationale parken zijn controles strenger en lopen de boetes vaak het hoogst op.
Legale alternatieven voor wildkamperen met vergelijkbare natuurbeleving zijn onder meer eenvoudige bivakzones en paalkampeerplaatsen, waar je met minimale voorzieningen midden in de natuur mag overnachten. Ook kleine natuur- of boerencampings bieden vaak een rustige, natuurlijke omgeving met weinig plekken en beperkte faciliteiten. In berggebieden zijn officiële bivakplaatsen langs wandelroutes (bijvoorbeeld bij hutten of op aangewezen zones) een goed alternatief. Verder kun je soms met toestemming van particuliere grondeigenaren op hun land kamperen, wat bijna hetzelfde voelt als wildkamperen.